آيا ديابت يك بيماري ساده است و تنها مربوط به افزايش قند خون مي شود يا عوارض ناخواسته‌ و پيشامدهاي ناگواري هم در پي دارد؟ براي دانستن اين مطلب بهتر است نوشتار زير را بخوانيد.

افزايش قند خون :
در صورتيكه قند خون بيمار كنترل نشده و بالا برود بيمار دچار افزايش ادرار، تشنگي و پرنوشي، پرخوري و لاغري مي‌شود و اگر قند خون خيلي بالا برود درد شكم، استفراغ، خواب آلودگي، كاهش هوشياري و اغماء روي مي‌دهد. بيماري كه به سوي كاهش هوشياري و اغماء پيش مي رود دهانش بوي خاصي شبيه بوي دهان روزه‌داران پيش از افطار(بوی کتون) مي دهد.

كاهش قند خون :
هر گاه در اثر افزايش نابجاي انسولين يا قرص گلي‌بن كلاميد، و يا فعاليت شديد بدني (در بيماري كه قند خونش زیر كنترل مي‌باشد) قند خون پايين بيفتد نشانه‌هاي زير آشكار مي‌شود: رنگ پريدگي، عرق سرد، لرزش دست، تپش قلب،تند زدن قلب، احساس دل ضعفه و گرسنگي شديد، سردرد و ضعف ماهيچه‌اي. درمراحل بعدي ممكن است بدخلقي و رفتارهاي غيرطبيعي، گيجي، حواس‌پرتي، خيرگي چشم، نابينايي، فلج، تلوتلو خوردن، خواب آلودگي و كاهش هوشياري نمايان گردد. پايين آمدن قند خون به مدت طولاني سبب آسيب مغزي مي‌شود.

درمان كاهش قند خون :
 اگر تنها احساس گرسنگي و ضعف ديده شود بيمار بايستي غذا بخورد. اگر نشانه‌هاي ديگر هم پديدار گردد و يا بيمار بي‌اشتها باشد حدود 5 حبه قند يا معادل آن شكر را در نصف ليوان آب خنك حل كرده و بنوشد. اگر به اين نشانه‌هاي اوليه توجه نشود ممكن است بيمار دچار تشنج و اغماء گردد كه در اين صورت بايستي سريعاً به بيمارستان برده شود تا درمان مناسب كه شامل تزريق آمپول ويژه‌اي به نام گلوكاگون  يا تزريق قند غليظ درون رگي است انجام پذيرد.

عوارض دراز مدت بيماري قند :
با كنترل دقيق ديابت مي توان از پيدايش پيشامدهاي حاد (كه در بالا ذكر گرديد) و عوارض مزمن آن جلوگيري كرد. بالا بودن قند خون در دراز مدت با تخريب رگهاي خوني كوچك و بزرگ، به اندامهاي گوناگون بدن مانند چشم، كليه، دستگاه گوارش، مغز و اعصاب آسيب مي رساند. در چشم سبب آسيب به شبكيه مي شود كه به دنبال آن ممكن است كوري رخ دهد. نابينايي به علت ديابت از علل شايع كوري در جهان مي باشد. گرفتاري كليه ها سرانجام منجر به نارسايي و از كارافتادن آنها مي‌شود. گرفتاري قلب و عروق باعث سخت شدن ديواره سرخرگها، سكته قلبي و مغزي و نارسايي قلبي مي گردد.
 درگيري اعصاب بصورت گزگز كردن و مورمور شدن دست و پا، كرختي و كاهش حس در اندام، درد پاها به ويژه در شبها، فلج اعصاب، گرفتاري مثانه خود را نشان مي‌دهد. بيمار چون حس لامسه (بساوایی) نداشته و دردي را در اندام خود احساس نمي‌كند چنانچه جسم خارجي در پاي وي فرو رود يا پايش زخمي شود متوجه نشده يا اگر هم متوجه گردد چندان اهميتي به آن نمي‌دهد، ضمن اینکه ممكن است عفونت هم به زخم افزوده شده و چون خونرساني به علت گرفتاري رگها كاهش يافته، احتمال پيشرفت عفونت و در نهايت سياه شدن اندام وجود دارد كه منجر به قطع اندام مي‌شود.
ناتواني جنسي از دیگر پیامدهای بیماری است.

يادآوري :
 بهداشت و پاكيزگي پوست را بايد رعايت كرد تا از پديد آمدن زخم‌هاي پوستي جلوگيري شود. از پوشيدن كفش‌هاي تنگ خودداري نموده و ناخن‌ها را به صورت مستقيم كوتاه كنيد تا گوشه‌هاي ناخن پوست را زخمي نكند. در بيماران ديابتي عفونت ديرتر به درمان پاسخ مي‌دهد. خود چرک نيز سبب مي‌شود كه قند خون كنترل نگردد بنابراين هر عفونت كوچكي در پوست و دندان يا عفونتهاي ادراري و غيره را بايد سريع و به بخوبي درمان كرد.
 پس از هر وعده، دندانها بايستي با مسواك و خميردندان شسته شود و در صورت وجود عارضه‌اي درد دندان مراجعه به دندانپزشك فراموش نشود.
ارتباط با پزشكان درمانگر نبايد هرگز قطع شود. در صورت پديدار شدن هرگونه دگرگوني در بدن (مانند درد سينه، كاهش بينايي، درد و يا بيحسي در نقاط مختلف بدن، زخم پوستي، اسهال، گلودرد ، زردي، سوزش ادرار، پف كردن چشمها، ورم در پاها، سرگيجه و سردرد) بايستي حتماً به پزشك مراجعه کرد.در صورت رفتن نزد پزشكان ديگر براي كارهاي متفرقه‌مانند اعمال جراحي يا زايمان حتماً بايد موضوع بيماري قند را با آنان در ميان گذاشت.
شایسته است آموزگار. مربي بهداشت و مدير دبستان از بيماري قند كودك آگاهی داشته باشندتا در صورت پيدايش نشانه‌هاي پايين آمدن قند خون به بيمار آب قند دهند.