آنفلوانزای مرغی
با وجود اينكه اين بيماري ویژه ماكيان است، اما در سالهاي اخير اين ويروس به گونههاي َديگر جانوران نيز منتقل شده و موجب گرفتاری انسانها به اين بيماري شده است.
شناسایی:
ويروس آنفولانزاي مرغي اغلب در فضولات پرندگان يافت ميشوند و مرغداراني كه اين ويروس را تنفس ميكنند ، به سادگی به آن دچار ميشوند. طيور وجود ندارد امكان شيوع آن نيز وجود دارد.
مشكل اصلي مرغداريهايي كه با آنفلوآنزاي مرغي در گيرند باز بودن محل نگهداري ماکیان است و چون در ايران هم به همين روش از مرغها نگهداري ميشود و سيستم كنترل شدهاي براي حفاظت وجود ندارد احتمال آلودگی بالا خواهد بود.
انتقال بيماري از انسان به انسان بسيار کم اتفاق ميافتد. آنچه اين بيماري را براي انسان خطرناك ميكند، اينست كه ويروس آن به شكلي دچار جهش ژنتيكي و تغيير رفتار شود كه بتواند از انساني به انسان ديگر منتقل شود و او را بیمار سازد .
در نتيجه اين امر، شيوع بيماري بسيار گسترده خواهد شد. خطرناكتر از اين وضعيت آنست كه ويروس مرغي بتواند فردي را آلوده كند كه همزمان به بيماري آنفولانزاي انساني مبتلاست.
در صورتي كه ژنهاي ويروسهاي مرغي و انساني در اين شرايط با يكديگر تركيب شوند ويروس ميتواند از فردي به فرد ديگر منتقل شود و در نتيجه يك آنفولانزاي عالمگير شايع خواهدشد.
تقريبا هيچ فردي به طور طبيعي در برابر ويروس جديد ایمنی نخواهد داشت. در حالي كه اين ويروس میتواند ظرف 6 ماه به همه مناطق جهان مسکونی برسد.
هيچ كس نميداند ما چقدر به زمان اين اپيدمي احتمالي جهاني نزديك هستيم، اما بسياري از دانشمندان ميگويند كه ما به اين نقطه خواهيم رسيد، چرا كه به نظر ميرسد همهگيري آنفولانزا در سيكلهاي 25 ساله به وقوع ميپيوندند و آخرين دوره آن در سال 1968 بوده است. در صورت شيوع و همه گيري آنفلوآنزاي مرغي در هر جامعه 25 درصد افراد دچار آن ميشوند كه ممکن است درصد بالايي از آنها بميرند.
آنچه نگرانيها را در اين اواخر بيشتر كرده اينست كه ویروس آنفولانزاي مرغي آلوده كردن پستانداران گوناگون را از جمله پلنگها ، شیرها و ببرها را آغاز كرده است.
يك بررسي اخير آزمايشگاهي نشان داد كه ويروس آنفولانزاي مرغي ميتواند در ميان گربهها نيز رد و بدل شود. همچنين اين ويروس توانسته مرغابی ها را بدون پیدایش بيماري و نشانه های ظاهري آن،آلوده كندکه درصورت رخداد، خطر آلودگي مرغداران افزايش ميیابد.
نشانه های بیماری :
در مورد نشانه های بيماري بايد يادآور شد كه بیماری نخست با يك تب خفيف، سردرد و درد مفصلهاآغازميشود.
تب بيمار ممكن است در عرض يك روز فروكش كند. بيمار به سختي تنفس ميكند و به تدريج سرفهها آغاز ميشود که نشانه گرفتاری شدید ششها می باشد ،بیماری ممکن است با نشانه های گوارشی حاد مانند اسهال هم همراه باشد.
پس از آن با كم رسيدن اكسيژن به مغز در اثر اشكال در تنفس ،حالت اغما و مرگ را به دنبال خواهد داشت. از آنجا كه نشانه های آنفولانزاي مرغي بسيار مشابه آنفولانزاي معمولي است، خطر در اينست كه ممكنست پزشكان نتوانند تفاوت آنها را تشخيص دهند.
اما در صورتي كه اين بيماري ظرف 48 ساعت تشخيص داده شود و بيمار زیر درمان ویژه بيماري مانند مصرف داروي ضد ويروسي (Tamiflu) قرار گيرد، بيمار معمولا بهبودي كامل می یابد.
پیشگیری:
تا كنون به منظور توقف اين بيماري ميليونها مرغ، جوجه و مرغابی در كشورهاي آلوده شده آسيايي (مانند تركيه) ، آفریقا واروپا به منظور كاهش خطر گرفتاری در ميان پرندگان و انسانهاي سالم، كشتار و سر به نیست شدهاند. نجات و پاكسازي در مناطق مستعد و آسيبپذير مانند مرغداريها و کشتزارها افزايش يافته است.
برای از میان برداشتن ویروس بیماریزا ، سوزاندن لاشه پرندگان مشکوک ومرده ، ضد عفونی کردن مواد و تجهیزات آلوده به وسیله محلولهای موثر و پلشت بر سفارش می شود.
همچنين از پزشكان خواسته شده تا نسبت به نشانه های بيماري در بيماران كنجكاوتر بوده و آنها را زیر نظر و كنترل دقيق و علمی داشته باشند.
با اين حال سازمان جهاني بهداشت هشدار داده كه اگر در حال حاضر اين بيماري شايع شود، هيچ كشوري براي مقابله با آن چه به لحاظ دارويي و چه به لحاظ واكسينه كردن آماده نيست.
در زمينه تهيه واكسن اين بيماري لازم به یادآوری است كه دانشمندان در مراحل بسيار آغازین پژوهش بر روی يك واكسن آزمايشي عليه زنجيره H5N1 از آنفولانزاي مرغي هستند كه ویروس آن در آسيا در حال حاضر در حال گردش وبیماری زایی است .
بهتر است فعلا تا واکسن آنفلوانزای مرغی به تولید انبوه می رسد در مرحله نخست واکسن انسانی آن تزریق شود تا دست کم به هنگام همه گیری میزان تلفات کمتر گردد.چرا که اگر يك حالت عالمگير از اين بیماری در سال آينده و سالهاي بعد رخ دهد، ميليونها تن در اروپا و آمريكا و ميلياردها تن ديگر در سایر نقاط جهان به اين واكسن دسترسي نخواهند داشت.
به علاوه دولتهاي هر كشور بايد تصميم بگيرند چه گروهي از مردم رابراي تزريق اين واكسن در اولويت قرار دارند
سازمان جهاني بهداشت در يك درخواست قطعي از همه دولتها خواسته است تا براي مقابله با اين ويروس در جهت توليد و توزيع واكسن بيماري اقدام كنند.
هم اكنون درحدود 10 شركت در حال پژوهش بر روي تهيه واكسن اين بيماري هستند و انتظار ميرود كه در سال جاري آزمايشهاي باليني در اين زمينه را آغاز كنند.
امكان انتقال بيماري از راه خوردن گوشت پخته شده مرغ آلوده وجود ندارد ، البته اين تنها در صورتي است كه گوشت كاملا پخته شده و خام نباشد.
براي رفع وجود احتمالي ويروس آنفلوآنزاي پرندگان، بايد خوراکی های دارای گوشت ماكيان رابا۷۰درجه سانتيگراد و حداقل به مدت ۳۰دقيقه پخت . براي پيشگيري از بيماري آنفلوآنزاي پرندگان از مصرف تخممرغ نيمپز ، خام و عسلی نيز پرهيز شود . شایسته است همه افراد احتياطهاي لازم را بكنند و بویژه خانمهاي خانه دار مرغها را با دستكش بشويند و از تماس مستقيم باآن بپرهيزند.
همچنين در صورت ديدن پرنده تلف شده درمحل زندگي خود، بلافاصله آن را به نزديكترين مركز بهداشتي درماني و ياخانه بهداشت اطلاع داد.
مهمترین راه جلوگیری از ورود این ویروس به کشور ، ایجاد قرنطینه در مناطق هم مرز با کشورهای همسایه آلوده ،کنترل مسافران وجلوگیری از ورود پرندگان وماکیان مشکوک به آلودگی می باشد.
من ایرانیم ، کنیه ام آریا